آموزش آموزش عمومی

بازی کریکت چگونه است؟

اولین سندی که در آن به نام بازی کریکت اشاره شده، گزارش‌های دست‌نویس گیلفورد بورو در سال ۱۵۹۸ است. در این گزارش‌ها به نجیب‌زاده‌ای با نام جان دنویک اهل گولدفورد انگلستان اشاره شده است که حدود شصت سال سن داشته و از سال ۱۵۵۰ در اوقات فراقت خود با دوستانش به انجام بازی کریکت می پرداخته است.
در آن زمان بازی کریکت عبارت بود از تلاش دو تیم برای سرنگون کردن ویکت (چند تکه چوب کوتاه که به صورت عمودی در روی زمین قرا می‌گرفتند) و یا دریافت همه‌ی توپ‌های پرتاب شده و جلوگیری از برخورد توپ با ویکت. تجهیزات بازی بسیار جالب و ابتدایی بودند. چوب‌دستی کریکت دارای سری خمیده بود و شباهت زیادی به بندی (چوب‌دستی مورد استفاده در بازی‌های مدرن مثل هاکی و فوررانر) داشت. ویکت نیز از دو تکه چوب کوتاه چنگال مانند تشکیل می‌شد و یک قطعه‌ی چوبی دیگر که این دو را به هم متصل می‌کرد. به این ترتیب انجام این بازی به سادگی ممکن بود و بر خلاف کریکت مدرن، از قوانین پیچیده که مرتب در حال تغییر هستند اثری دیده نمی‌شد.

ورزش کریکت

کریکت ورزشی است که با چوب و توپ در یک زمین چمن بیضی شکل بین دو تیم ۱۱نفری بازی می شود.در مرکز زمین کریکت یک محوطه ی خاکی به طول ۲۲یارد (۲۰.۱۲متر)وجود دارد به این قسمت «پیج» گفته می شود.و به دو خط سفید کریزمی گویند. چوب بازی «ویکت» نام دارد.توپ کریکت به اندازه ی مشت می باشد و سطح آن از چرم و مرکز آن از چوب پنبه پر شده است.کریکت دربیش از صد کشور بازی می شود.

زمین کریکت (Cricket) بزرگ و بیضی شکل است. در وسط این زمین یک زمین مستطیل شکل که پیچ (Pitch) نامیده می شود وجود دارد. در بازی کریکت بولر (Bowler) توپ را پرتاب می کند و بتسمن (Batsman) بر توپ ضربه وارد می کند. قسمتهای مختلف پیچ با خطهای کریز (Crease) از هم جدا می شوند. بتسمن در پشت کریز پاپینگ (Popping crease)  قرار میگیرد. بولر در پشت کریز بولینگ (Bowling crease) قرار میگیرد.

در بازی کریکت تیم بولر سعی دارد تا ویکت (Wicket) را بشکند. ویکت از سه  پایه تشکیل شده است. این پایه ها کنار هم قرار میگیرند. روی این پایه ها، پایه های افقی گذاشته میشوند. اگر یکی از این پایه های افقی توسط ضربه ای که بولر بر توپ وارد میکند بیفتد، بتسمن اوت میشود. بنابرین دفاع از ویکت بسیار مهم است. یک ویکت در هر طرف پیچ قرار دارد.

برای بازی کریکت به یک میدان بزرگ، دو تیم و تعدادی چوب و توپ احتیاج داریم. هدف در این بازی کسب امتیاز به شکل دوش در جریان توپ‌زنی‌ و حذف توپ‌زن‌های تیم مقابل در زمان پرتاب و حذف آن‌ها از بازی است.

در جریان بازی کریکت دو داور در میدان بازی حضور دارند و یک داور سوم هم بیرون میدان‌ بازی مسئول تصمیم‌های ویدئویی است. زمانی که داور‌های حاضر در میدان ‌بازی نتوانند به دلیل مبهم بودن اتفاقات تصمیم بگیرند، مسئولیت را به داور سوم محول می‌کنند تا او با تماشای ویدئوی بازی ابهام را برطرف کند و تصمیم مناسب بگیرد.

کریکت به شکل‌های مختلفی بازی می‌شود ولی اصول و قواعد بازی در همه آن‌ها یکسان است. بازی‌های کریکت به سه دسته اصلی تقسیم می‌شوند.

بازی‌های پنج‌روزه

این طولانی‌ترین نوع بازی کریکت است که هر روز ۶ ساعت و در دو مرحله بازی می‌شود. در جریان بازی تیم‌ها سعی می‌کنند با کسب دوش بیشتر در دو مرحله توپ‌زنی، تیم مخالف را از بازی حذف کنند. تفاوت عمده بازی پنج‌روزه با بقیه بازی‌های کریکت همین دو مرحله‌ای بودن آن است.

بازی‌های یک‌روزه بین‌المللی

این بازی قید زمانی دارد و باید در جریان یک روز تمام شود. تیم‌ها به نوبت توپ‌زنی می‌کنند و دوش‌هایی که تیم اول در جریان توپ‌زنی خود بگیرد هدف تیم مقابل را تعیین می‌کند. تیم مقابل باید برای پیروزی دوش بیشتری از تیم اول کسب کند. بازی‌های یک‌روزه پنجاه دوره (هر دوره ۶ پرتاب) دارند اما وضع هوا می‌تواند تعداد دوره‌ها را تغییر دهد.

بازی بیست‌دوره‌ای

قدمت بازی بیست‌دوره‌ای (هر دوره ۶ پرتاب) به سال ۲۰۰۳ بازمی‌گردد و حالا به یکی از شکل‌های محبوب بازی کریکت تبدیل شده. یکی از اصول جنجالی این نوع بازی دادن دوش به یک تیم در صورت اتلاف وقت از طرف تیم مقابل است.

بازیکن‌ها و لوازم ورزشی

بازیکنان اصلی در بازی کریکت شامل توپ‌زن، پرتاب‌گر و توپ‌گیرها از جمله ویکت‌بان می‌شوندن. در بازی بعضی از بازیکن‌ها برای حفظ سلامت خود به لوازم ویژه ایمنی احتیاج دارند.

  • بتس‌من/توپ‌زن: بازیکنی که چوب بازی را در دست دارد و با دویدن در طول میدان بازی از یک ویکت تا ویکت دیگر یا با زدن توپ به خارج از زمین بازی برای تیم خود امتیاز کسب می‌کند.
  • پرتاب‌گر/توپ‌انداز: بازیکنی که با فنون مختلف توپ پرتاب می‌کند و هدفش حذف توپ‌زن تیم مقابل است.
  • توپ‌گیر: هم‌زمان ۱۱ بازیکن تیم مهاجم یا توپ‌انداز در میدان بازی حضور دارند. یکی پرتاب‌گر، یکی هم نگهبان پشت ویکت و بقیه ۹ عضو تیم به عنوان توپ‌گیر در میدان ‌بازی پخش می‌شوند. اعضای تیم توپ‌انداز دو هدف دارند؛ اول این‌که نگذارند که تیم توپ‌زن دوش زیادی بگیرد و دوم این‌که توپ‌زن‌ها را به سرعت از بازی خارج کنند.
  • ویکت‌بان: توپ‌گیری که پشت ویکت قرار می‌گیرد و سعی می‌کند توپ را بعد از عبور از توپ‌زن یا برخورد با چوب او بگیرد.
  • چوب: چوپ ویژه بازی کریکت که توپ‌زن‌ها برای زدن توپ از آن استفاده می‌کنند.
  • توپ: توپ کریکت توپر و سفت است و به دو رنگ سفید و قرمز تولید می‌شود. در بازی‌های پنج‌روزه رنگ قرمز و در بازی‌های یک‌روزه رنگ سفید استفاده می‌شود.
  • ویکت: ویکت از سه ‌تیرک چوبی و دو قطعه چوب که بالای تیرک‌ها قرار می‌گیرند تشکیل می‌شود. وظیفه توپ‌زن‌ها این است که با چوب خود مانع برخورد توپ با ویکت شوند.
  • کلاه ایمنی، دستکش و زانوبند: به منظور ایمنی بیشتر در جریان بازی، توپ‌زن‌ها و ویکت‌بان‌ها کلاه، دستکش و زانوبند ویژه بازی کریکت می‌پوشند.

تیم‌ها و میدان بازی

بازی کریکت با دو تیم ۱۱ نفره در یک زمین بزرگ بیضی‌شکل بازی می‌شود. در مرکز این زمین‌ بازی محدوده مستطیل‌شکلی وجود دارد که به میدان ‌بازی معروف است. در دو انتهای آن ویکت‌ها قرار دارند. بیشتر اتفاقات بازی کریکت در میدان بازی رخ می‌دهد. هر بازی به دو نیمه تقسیم می‌شود که در هر نیمه یک تیم توپ‌زنی می‌کند و اعضای تیم مخالف توپ را پرتاب می‌کنند و می‌گیرند.

آغاز بازی

این‌که کدام تیم نخست توپ‌زنی کند و کدام تیم پرتاپ‌گر باشد با پرتاب سکه تعیین می‌شود. کاپیتان تیمی که برنده این پرتاب سکه است تصمیم می‌گیرد که تیمش ابتدا توپ‌زنی می‌کند یا می‌خواهد پرتاب‌گر باشد.

توپ‌زنی

تیمی که نخست توپ‌زنی می‌کند دو توپ‌زن به زمین‌ بازی می‌فرستد که هر کدام در یک طرف میدان‌ بازی در برابر یک ویکت می‌ایستند. هدف کسب بیشترین دوش با از دست دادن کمترین توپ‌زن است.

روش‌های گرفتن دوش

توپ‌زن‌ها با زدن توپ دوش کسب می‌کنند. آن‌ها باید از یک طرف میدان بازی به طرف دیگر بدوند و هر بار که این کار را انجام دهند یک دوش می‌گیرند. بر اساس قوانین کریکت آن‌ها می‌توانند در جریان هر پرتاب چند بار این کار را انجام دهند.

روش دیگر گرفتن امتیاز زدن توپ به بیرون محدوده زمین بازی است. توپ‌زن با این کار ۴ یا ۶ امتیاز می‌گیرد. اگر توپ پیش از خروج از محدوده زمین بازی به زمین خورده باشد ۴ امتیاز نصیب توپ‌زن می‌شود ولی اگر توپ پیش از خروج از محدوده زمین نخورده باشد توپ‌زن ۶ امتیاز می‌گیرد. بر اساس قوانین کریکت، اگر توپ از محدوده زمین بازی خارج شود دوش‌هایی که توپ‌زن با دویدن در طول میدان بازی کسب کرده دیگر شمرده نمی‌شوند.

امتیازهای اضافی

روش‌های دیگری هم برای کسب دوش وجود دارد از جمله پرتاب خطا، پرتاب خارج از میدان، پرتاب بدون برخورد و پرتاب با برخورد به بدن. در این موارد دوش‌های کسب شده تنها به حساب تیم توپ‌زن گذاشته می‌شود و بازیکن توپ‌زن امتیازی نمی‌گیرد.

راه‌های حذف توپ‌زن

بازیکنان تیم پرتاپ‌گر به شکلی در سراسر زمین بازی پخش می‌شوند که با حذف سریع توپ‌زن‌های تیم مقابل امکان گرفتن دوش‌های فراوان را از آن بگیرند. راه‌های مختلفی برای حذف توپ‌زن‌ها وجود دارد. زمانی که بازیکن پرتاپ‌گر بازیکن توپ‌زن تیم رقیب را از بازی خارج می‌کند در اصطلاح می‌گویند “ویکت افتاد”.

  • اصابت با ویکت: زمانی که توپ پرتاب‌گر به سه تیرک چوبی پشت بازیکن توپ‌زن اصابت کند، توپ‌زن حذف می‌شود.
  • قاپیدن توپ: اگر توپ‌گیرها بتوانند پیش از آن‌که توپ زمین بخورد آن را در هوا بگیرند توپ‌زن تیم مقابل حذف می‌شود.
  • خطای پا: اگر توپ بدون برخورد با چوب به پای بازیکن توپ‌زنی که درست جلوی ویکت است برخورد کند، داور می‌تواند خطای پا اعلام کند و توپ‌زن را حذف کند.
  • حذف در حین دوش: اگر توپ‌زن برای کسب امتیاز در حال دویدن در امتداد میدان بازی باشد، بازیکنان تیم مقابل می‌توانند با زدن توپ به ویکت پیش از آن‌که او به انتهای میدان برسد او را از بازی حذف کنند.
  • پا بیرون خط: زمانی که توپ‌زن برای دفع توپ پا از خط ویکت بیرون می‌گذارد ولی نمی‌‍تواند توپ را بزند، ویکت‌بان تیم مقابل می‌تواند توپ را بگیرد و پیش از بازگشت توپ‌زن به محدوده توپ‌زنی با زدن توپ به ویکت او از بازی حذف کند.

پایان توپ‌زنی

زمانی که توپ‌زنی از بازی حذف می‌شود، توپ‌زن دیگری جای او را می‌گیرد تا این‌که همه توپ‌زن‌ها از بازی حذف شوند. به این حالت در اصطلاح می‌گویند تیم “حذف کامل” شد. بعد از استراحت، جای تیم توپ‌‎زن با تیم توپ‌گیر عوض می‌شود و تیم توپ‌زن جدید تلاش می‌کند تا دوش بیشتری از تیم قبلی بگیرد. در پایان بازی هر تیمی که دوش بیشتری کسب کرده باشد برنده بازی می‌شود.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *